Tờ mờ sáng 29/8, dải rừng cao su bạt ngàn của Phú Giáo vẫn chìm trong lớp sương sớm. Rồi tiếng động cơ rền vang, phá tan khoảng không tĩnh mịch của dải đất Bình Dương xưa. Đoàn xe của Câu lạc bộ Doanh nhân 2030, trực thuộc Hội Các nhà Quản trị doanh nghiệp Việt Nam chậm rãi tiến vào vạch xuất phát, chính thức mở màn cho chuyến Caravan Thư viện lần thứ 17, chuyến thiện nguyện vượt biên giới mang tên “Nắng Việt trên dòng Mê Kông”.

Hơn 100 doanh nhân trút bỏ lại sau lưng những bộ vest phẳng tắp, lịch trình dày đặc và nhịp đập hối hả của phòng họp. Họ ngồi sau vô-lăng của 36 chiếc xe, lao thẳng vào chặng đường dài gần 1.000 cây số.

Đoàn doanh nhân của Câu lạc bộ Doanh nhân 2030 chuẩn bị xuất phát. Ảnh: Quốc Vĩnh.

Đó là cuộc hành trình mà kim đồng hồ tốc độ hòa cùng nhịp thở của đại ngàn. Đoàn xe xé gió qua Bình Phước cũ, Đắk Lắk, Gia Lai rồi Kon Tum cũ. Phía sau những chiếc lốp quay cuồng, dải đất Tây Nguyên đỏ quạch màu bụi bazan cuộn lên như những vệt mây đất, chầm chậm trôi về quá khứ. Cho đến khi cái nắng hanh hao của vùng biên viễn hiện ra trước kính lái, đoàn người chạm đến cửa khẩu quốc tế Bờ Y, vệt ranh giới lịch sử nối Quảng Ngãi với hạ Lào, sẵn sàng mang "nắng" qua bên kia dòng Mê Kông.

Nhưng con số gần một nghìn kilomet vắt qua những dải đất mờ bụi ấy chưa bao giờ chỉ dừng lại ở độ dài của một lộ trình. Đằng sau mỗi vòng quay bánh xe là một nhịp cầu nối liền hy vọng. Mục tiêu của họ nằm ở cuối chặng đường, một điểm trường tại Attapeu, nơi hơn 400 đứa trẻ vùng cao đang dõi mắt chờ đợi. Thứ mà những doanh nhân này vượt ngàn dặm mang sang không đơn thuần là những thùng sách hay thiết bị, mà là ước mơ về một thư viện hiện đại, tấm vé mở đường cho tri thức vượt qua những ranh giới địa lý, thắp sáng tương lai cho những tâm hồn hiếu học bên dòng Mê Kông.

Đi qua những cung đường, đến gần những ước mơ

Chuyến đi lần này đánh dấu mốc tròn 15 năm kể từ ngày Câu lạc bộ Doanh nhân 2030 lần đầu đưa hành trình của mình sang đất Lào. Năm ấy, từ cửa khẩu Lao Bảo của tỉnh Quảng Trị, họ tìm đến Savannakhet với những phần quà và khoản hỗ trợ thiết thực trao tận tay bà con kiều bào cùng người dân bản địa. Mười lăm năm sau, những người con xứ Việt trở lại dải đất bên dòng Mê Kông, nhưng lần này họ mang theo một điểm tựa khác: tri thức.

Chủ đề “Nắng Việt trên dòng Mê Kông” vì thế vượt thoát khỏi một tên gọi thông thường. Đó là cách họ lựa chọn để kể câu chuyện kết nối song phương bằng thứ ngôn ngữ bền vững hơn những giá trị vật chất ngắn hạn, ngôn ngữ của trang sách, công nghệ, giáo dục và tình người ấm áp qua biên giới.

Trước khi chính thức bước sang đất bạn, đoàn xe khựng lại ở điểm giáp ranh tại Cửa khẩu quốc tế Bờ Y. Trút bỏ những mệt mỏi sau chặng đường dài, các thành viên tìm lên cột mốc Ngã ba Đông Dương ở độ cao 1.086 mét. Từ đây, những dãy núi nối tiếp nhau như không có đường biên. Ba đất nước Việt Nam - Lào - Campuchia cùng hiện diện trong một tầm mắt.

Đoàn chụp ảnh lưu niệm ở cột mốc Ngã ba Đông Dương. Ảnh: Quốc Vĩnh.

Nhà báo Quốc Vĩnh, đại diện Tạp chí TheLEADER – đơn vị bảo trợ truyền thông cho hành trình, trầm ngâm chia sẻ: “Mỗi bức ảnh được lưu lại không chỉ để ghi nhớ một khoảnh khắc. Đằng sau đó là một câu chuyện lớn hơn: hành trình của những người Việt mang tình cảm, sự sẻ chia vượt qua những cột mốc địa lý, để kết nối con người bằng tri thức và tình hữu nghị.”

Nhưng sự lắng đọng nơi biên giới nhanh chóng nhường chỗ cho thử thách thực tại. Vừa qua khỏi cửa khẩu Bờ Y, thực tế lập tức dội ngược vào tay lái bằng những cú giằng xóc nảy lửa.

Attapeu vốn chỉ cách cửa khẩu Bờ Y vỏn vẹn 150 kilômét, khoảng cách của một chuyến đi thảnh thơi kéo dài chưa đầy hai giờ đồng hồ. Nhưng con đường ấy lần này đã vắt cạn sức lực của các tài xế trong hơn 5 tiếng đồng hồ căng não. Lớp nhựa đường nát vụn hoàn toàn bị thay thế bởi những hố sụt sâu hoắm và ổ gà giăng đặc như bẫy rập, biến từng mét đường tiến về điểm trường trở thành một cuộc thử thách lòng kiên nhẫn.

Đoàn xe vượt cung đường giằng xóc để đến tỉnh Attapeu. Ảnh: Quốc Vĩnh.

Dàn xe nối đuôi nhau hạ hết trớn, gài số thấp, nhích từng phân để dò đường qua những rãnh bùn sình đục ngầu đất đỏ.

Nhưng những cú giằng xóc ấy không hề uổng phí. Nó kéo người ta ra khỏi sự vội vã cố hữu của chốn đô thị, buộc từng ánh mắt phải chậm lại, thu trọn vào tầm mắt cảnh sắc hoang sơ của một vùng đất vốn chỉ là một chấm nhỏ mờ nhạt trên bản đồ biên giới.

Đường càng khó đi, ý nghĩa chuyến đi càng lớn, bởi những doanh nhân ấy đã giữ trọn lời hứa, mang một thế giới sách đến với những đứa trẻ mỏi mắt chờ mong.

Trao một thư viện, mở ngàn chân trời

Tại Trường THCS Hữu nghị Việt - Lào ở Attapeu, nhịp điệu của chuyến đi chậm lại.

Hơn 400 học sinh cùng thầy cô giáo có mặt trong buổi lễ bàn giao thư viện. Những gương mặt háo hức của học trò, sự hiện diện của lãnh đạo tỉnh Attapeu, Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Pakse, các doanh nghiệp Việt Nam đang đầu tư tại Lào và Hội đồng hương Lào tỉnh Attapeu khiến buổi lễ trở thành một điểm nhấn đặc biệt của hành trình.

Ký biên bản bàn giao thư viện với tổng giá trị hơn 1,5 tỷ đồng. Ảnh: Quốc Vĩnh.

Biên bản bàn giao thư viện được ký giữa đại diện Câu lạc bộ Doanh nhân 2030 và hiệu trưởng nhà trường. Một chữ ký khép lại hành trình chuẩn bị, đóng gói, vận chuyển và vượt qua những cung đường xa xôi. Nhưng cũng từ khoảnh khắc ấy, một hành trình khác bắt đầu: những cuốn sách chính thức bước vào đời sống của học sinh Attapeu.

Theo chia sẻ của đại diện Câu lạc bộ Doanh nhân 2030, thư viện được đầu tư theo chuẩn quốc gia, với hơn 3.000 đầu sách thuộc nhiều lĩnh vực, cùng ba bộ máy vi tính, màn hình 65 inch, máy in, bộ loa di động, hệ thống camera và đường truyền internet. Tổng giá trị đầu tư hơn 1,5 tỷ đồng.

Từ đây, những gì mà các doanh nhân Việt Nam mang đến cho các em học sinh của Trường THCS Hữu nghị Việt - Lào không chỉ là sách, mà còn là một không gian học tập và những công cụ để các em tìm kiếm, khám phá và kết nối với thế giới rộng lớn hơn.

Nhưng giá trị của thư viện không nằm ở những con số ấy. Theo chia sẻ của đại diện Câu lạc bộ Doanh nhân 2030, thư viện không chỉ là một căn phòng chỉ có sách mà còn là nơi những học sinh Attapeu có thêm một không gian để ngồi lại, đọc, tìm kiếm thông tin, học tập và làm quen với công nghệ.

"Những trang sách, dữ liệu và kết nối Internet cũng mở thêm cơ hội tiếp cận tri thức bằng cả tiếng Việt lẫn tiếng Lào", đại diện Câu lạc bộ Doanh nhân 2030, chia sẻ.

Nếu lễ bàn giao thư viện là điểm nhấn của hành trình thì đêm gala tại Attapeu lại mang đến một cảm xúc rất khác. Ở đó, những bức tranh do chính các học sinh Trường THCS Hữu nghị Việt - Lào vẽ, được đưa ra đấu giá.

Đó không phải những tác phẩm của họa sĩ chuyên nghiệp, cũng không có những cái tên nổi tiếng đứng sau mỗi bức tranh. Chỉ có những nét vẽ còn vụng về của trẻ em và những câu chuyện được kể bằng màu sắc.

Trong đêm gala tại Attapeu, phiên đấu giá các bức tranh do chính học sinh Trường THCS Hữu nghị Việt - Lào vẽ đã thu về 100 triệu đồng, một kết quả bất ngờ và đầy ý nghĩa dành cho quỹ hỗ trợ nhà trường.

Thế nhưng phiên đấu giá đã thu về 100 triệu đồng dành cho quỹ hỗ trợ nhà trường.

Có lẽ đó là một trong những hình ảnh đẹp nhất của chuyến đi: người trao tặng không chỉ là doanh nhân, người nhận cũng không chỉ là học sinh. Các em nhỏ đã tự mình trở thành những người góp sức cho ngôi trường của mình. Từ những bức tranh ấy, tình yêu thương được trao đi theo một vòng tròn rất đẹp.

Tạp chí Điện tử Nhà Quản Trị - TheLEADER được tặng giấy khen từ Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Paksé. Ảnh: Quốc Vĩnh.

Đặc biệt, trong bốn ngày, đoàn đi qua Pleiku, Attapeu, Kon Tum, gặp gỡ, giao lưu văn nghệ với thành viên câu lạc bộ và người dân địa phương.

Những đêm giao lưu văn nghệ không có khoảng cách của những đoàn khách và chủ nhà. Có tiếng hát, tiếng cười, những cái bắt tay và những câu chuyện được kể bằng nhiều thứ tiếng nhưng cùng một sự thân tình. Đó cũng là tinh thần mà Caravan Thư viện lần thứ 17 muốn gửi gắm: Đoàn kết một nhà!

Bởi lẽ, tình hữu nghị Việt - Lào không chỉ được vun đắp bằng những tuyên bố mà còn được tạo nên từ những cuộc gặp gỡ bình dị, từ một ngôi trường, một thư viện, một cuốn sách và những người sẵn sàng đi hàng trăm, hàng ngàn cây số để trao tặng điều tốt đẹp.

Trong suốt quá trình phát động và triển khai chương trình, Tạp chí điện tử Nhà Quản Trị - TheLEADER đã đồng hành hỗ trợ truyền thông cho dự án.

Những đóng góp của đoàn trong việc kết nối cộng đồng, hỗ trợ giáo dục và vun đắp tình hữu nghị Việt - Lào cũng được Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Paksé tặng bằng khen.

Nguồn: TheLEADER.vn